01.08.2020

Evolucija prije (r)evolucije

Autor: Milena Radonjić

Nazivali su ga antiherojom teorije o evoluciji. Iz aristorkratske porodice, učesnik Sedmogodišnjeg rata, odlikovan za hrabrost i odgovornost u ratu, svoj život je posvetio medicini i jednako odgovornom istraživanju. Žan Baptist Lamark, i jednostavno Lamark, osnivač je teorije o evolucije prije one kasnije poznatije, Darvinove, pa se može reći da je on utro put onom što je Darvinu na neki način bilo sevirano ali uz drugačije usmjerenje.

Svoju teoriju evolucije predstavio je kroz dva pravila. Prvo pravilo govori o tome da promjene u spoljašnjoj sredini dovode do promjena kod organizama (npr. manje se koriste određene strukture odn. organi što dovodi do njihovog smanjenja ili iščezavanja). Drugo pravilo govori o naslednosti ovih promjena, tj. o prenosu promena kroz generacije.

Ono što je izmedju ostalog bilo drugačije gledište u njegovoj teoriji, jeste njegovo prihvatanje teorije spontane generacije.

Pristalica teorije spontane generacije

Još od najstarijeg vremena ljudi su vjerovali da organizam može da nastane iz nežive materije i ovakvo vjerovanje se naziva spontana generacija.Pa i sam Aristotel vjeruje da neki kičmenjaci mogu da nastanu iz neživih materija. Ovo vjerovanje je htjeo da opovrgne italijanski ljekar Frančesko Redi, što je izvršio veći broj eksperimenata nad trulim mesom.

Tom prilikom Redi je stavio meso u tri kontenjera.Prvi je bio pokriven, drugi je ostao otvoren dok je treći bio prekriven finom gazom koja štiti meso od muva. Muve su svoja jaja polagali u drugi kontenjer, pa su te tu u potpunosti razvili crvi, dok za druga dva to nije bio slučaj. Time je dokazano da bi se crvi razvili, potreban je živ organizam, čime je bila opovrgnuta teorija o spontanoj generaciji, jer za živi sijet nije uzor neživo.

Iako je bio pristalica neuspješne teorije koja je datirala još iz klasike, to nije spriječilo Lamarka da donese svoju prvu teoriju ‘’revolucije’’, po kojoj je inače i prepoznatljiv.


Foto: Evolucija

Ostale vijesti iz kategorije